الشيخ ناصر مكارم الشيرازي

251

الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )

سپس به يكى ديگر از كارهاى خلاف آنها اشاره كرده و مىگويد : « در روى زمين بعد از آنكه در پرتو ايمان و كوششهاى انبياء اصلاح شده است ، فساد نكنيد » ( * ( وَلا تُفْسِدُوا فِي الأَرْضِ بَعْدَ إِصْلاحِها ) * ) . مسلم است كه از توليد فساد ، اعم از فساد اخلاقى يا بىايمانى يا ناامنى ، هيچكس بهره اى نمىگيرد ، لذا در آخر آيه اضافه مىكند ، « اين به سود شما است اگر ايمان داشته باشيد » ( * ( ذلِكُمْ خَيْرٌ لَكُمْ إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ ) * ) . گويا اضافه كردن جمله * ( إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ ) * اشاره به اين است كه اين دستورات اجتماعى و اخلاقى هنگامى ريشه دار و ثمربخش خواهد بود كه از نور ايمان روشن گردد ، اما اگر بدون پشتوانه ايمان باشد و تنها روى يك سلسله مصالح مادى تكيه كند ، دوام و بقايى نخواهد داشت . در آيه بعد به چهارمين نصيحت شعيب ، اشاره شده است ، آنجا كه مىگويد : « شما بر سر راه مردم ننشينيد و آنها را تهديد نكنيد و سد راه خدا نشويد و با القاى شبهات راه مستقيم حق را در نظر آنها كج و معوج نشان ندهيد » ( * ( وَلا تَقْعُدُوا بِكُلِّ صِراطٍ تُوعِدُونَ وَتَصُدُّونَ عَنْ سَبِيلِ اللَّه مَنْ آمَنَ بِه وَتَبْغُونَها عِوَجاً ) * ) . در اينكه آنها چگونه افراد متمايل به ايمان را تهديد مىكردند مفسران احتمالات متعددى داده‌اند ، بعضى احتمال داده‌اند از طريق تهديد به قتل ، و بعضى از طريق راهزنى و گرفتن اموال مردم با ايمان ، ولى متناسب با بقيه جمله‌هاى آيه همان معنى اول است . و در پايان آيه پنجمين نصيحت شعيب كه يادآورى نعمتهاى پروردگار براى تحريك حس شكرگزارى آنها است آمده : « به خاطر بياوريد هنگامى كه شما افراد كمى بوديد خداوند جمعيتتان را زياد كرد و نيروى انسانى شما را